برخی از نوزادان هنگام تولد دچار افت قند خون می شوند، این بیماری هیپوگلیسمی (Hypoglycemia) نام دارد و در صورت ادامه یافتن و بی توجهی منجر به آسیب مغزی و تشنج نوزاد می گردد، با یک آزمایش خون ساده می توان میزان قند خون نوزاد را اندازه گیری کرد، خوشبختانه اولین داروی درمان این بیماری شیر مادر است.
کاهش قند خون یا به عبارتی افت قند خون نوزاد را هیپوگلیسمی (Hypoglycemia) در نوزادان می نامند. میزان قند خون بدن نوزاد به وسیلۀ هورمون هایی که مهمترین آنها انسولین (Insulin) است، تنظیم می شود. انسولین به بدن کمک می کند تا قند (گلوکز) خون را ذخیره کرده و به هنگام نیاز، آن را آزاد کند. اگر بدن درست عمل کند، هورمون ها می توانند قند خون خود را در سطح متعادل نگه دارند. اما اگر تعادل بر هم بخورد، احتمال وقوع هیپوگلیسمی وجود دارد.علائم کاهش قند خون نوزاد
پایین بودن سطح قند خون در نوزاد و عدم درمان به موقع مضراتی برای سلامت نوزاد به همراه دارد و به ویژه می تواند موجب بروز آسیب های مغزی در نوزاد شود. به همین دلیل تیم پزشکی شرایط نوزاد را به دقت مورد بررسی قرار می دهد. اگر نوزاد نارس نباشد و مشکل دیگری نداشته باشد احتمال بروز قند خون پایین و هیپوگلیسمی در او بعید به نظر میرسد.
افت قند خون نوزاد در چند ساعت اول پس از تولد کاملا طبیعی است. مقدار گلوکز مورد نیاز نوزاد از شیر مادر تامین می شود. با اولین تغذیه شیر، میزان قند خون نوزاد بالا میرود اما با نزدیک شدن به نوبت بعدی، سطح قند نوزاد دوباره افت می کند. تنظیم قند خون در سطح مناسب عمل متعادل سازی بسیار حساسی است. البته این افزایش و کاهش طبیعی قند خون در اکثر نوزادان سالم هیچ مشکلی ایجاد نمی کند.
برای شیردهی کودک مقید به زمان خاصی نباشید، اگر هر زمان که نوزاد گرسنه می شود به او شیر بدهید، مقدار شیر و قند مورد نیاز بدن او تامین می شود و قند خون او همواره در وضعیت متعادل باقی می ماند.
اما نوسانات قند خون در برخی کودکان از جمله نوزادان مبتلا به دیابت که به هنگام تولد انسولین در آنان بیش از حد تولید و باعث کاهش سطح قند خون می شود، خطر دارد.
قند خون پایین در نوزادان با تغییرات سریع همراه است لذا چنانچه نوزاد در معرض خطر افت قند قرار دارد بهتر است پزشک متخصص به طور دائم برای بررسی وضعیت سلامت نوزاد در دسترس باشد. پس از تولد، کارشناسان مربوط در بیمارستان وضعیت تغذیه نوزاد را به دقت کنترل می کنند و چنانچه از بابت افت قند خون نگرانی وجود داشته باشد، سطح گلوکز نوزاد با آزمایش خون، در بخش نوزادان، مورد بررسی قرار خواهد گرفت. در برخی بیمارستان ها، این آزمایش به صورت روال عادی برای تمامی نوزادانی که احتمال افت قند در آنها بالاست، انجام می شود.
اغلب با مشاهده وضعیت ظاهری نوزاد نمی توان به پایین بودن سطح قند خون او پی برد. اما در برخی موارد اگر قند خون پایین باشد، علائم ظریفی مانند عصبی بودن و تحریک پذیری، خواب آلودگی و سستی نوزاد بروز می کند. وقتی مادر برای بار اول نوزاد را می بیند نمی تواند به درستی علائم طبیعی را از غیرطبیعی تشخیص دهد، بنابراین باید بدون اتلاف وقت، به پزشک متخصص اطفال یا کارشناسان مربوطه مراجعه کند، نوزاد عصبی و خواب آلوده حتی ممکن است بیماری غیر از هیپوگلیسمی داشته باشد. در صورت افت شدید قند خون در نوزادان، نوزاد شروع به بیقراری کرده و احتمال تشنج وجود دارد، این شرایط را جدی بگیرید و هرچه سریعتر آمبولانس خبر کنید.
تنها راه مطمئن برای تعیین سطح قند خون نوزاد آزمایش خون است. ماما به اندازه یک سرسوزن از پای نوزاد نمونه خون میگیرد. این عمل خیلی سریع انجام شده و هیچ ناراحتی و آسیبی متوجه نوزاد نخواهد بود. نمونه خون نوزاد برای تعیین سطح قند خون در بخش نوزادان یا در آزمایشگاه بیمارستان مورد آزمایش قرار خواهد گرفت.
هر بیمارستان برای انجام آزمایش سیاست های خود را اجرا می کند. پزشکان در خصوص سطح ایمن گلوکز خون در نوزاد تازه متولدشده با یکدیگر توافق نظر ندارند. آزمایشات زیاد و غیرلازم فقط باعث نگرانی پدر و مادر شده و شیردهی را با مشکل مواجه می سازد. لذا بر عهده کارشناسان بیمارستان است تا شرایط را سنجیده و اگر قرار است خون نوزاد از نظر میزان گلوکز بررسی نشود، تمامی مراقبت های لازم حتما به عمل آید.
در صورتی که نگرانی خاصی بابت میزان قند خون نوزاد وجود دارد، در همان ابتدای امر مادر باید به نوزاد شیر بدهد. تغذیه با شیر مادر در صورت امکان، از بهترین راه های مقابله با افت قند نوزاد است. تا جایی که امکان دارد نوزاد را نزدیک به خود، ترجیحاً در تماس پوست با پوست با خود نگه دارید، به این ترتیب علاوه بر اینکه به شیرخوردن ترغیب می شود، بدنش گرم شده و به این ترتیب خطر ابتلا به هیپوگلیسمی کاهش می یابد. در نوزادان نارس معمولا توصیه می شود از روش مراقبت کانگورویی استفاده شود.
اگر نوزاد در گرفتن پستان مشکل دارد، ناامید نشوید و همچنان او را با شیر مادر تغذیه کنید. پرستار می تواند در دوشیدن شیر به شما کمک کند، سپس شیر دوشیده شده را با استفاده از شیشه شیر به نوزاد بخورانید. اگر کودک همچنان از شیرخوردن امتناع می کند، پرستار می تواند لوله تغذيه نرم و انعطاف پذيری را به آرامي از راه بيني به معده او وارد كند. اگرچه این مسئله برای مادر بسیار ناراحت کننده است، اما دست کم به این ترتیب کودک غذای مورد نیاز خود را دریافت خواهد کرد.
تغذیه با شیر دوشیده شدۀ مادر بسیار کار مناسبی است ولی اگر نمی توانید شیر زیادی بدوشید، خود را سرزنش نکنید. در بیمارستان جایگزین مناسبی برای شیر مادر مثل شیرخشک به نوزاد میدهند تا سطح قند خون نوزاد را بالا برده و تنظیم کنند. اگر نوزاد از شیر مادر تغذیه کند اما سطح قند خون همچنان پایین باشد، باید در خصوص استفاده از شیرخشک تصمیم گیری شود. پرستار در این باره با شما صحبت خواهد کرد. بهتر است بدانید بیمارستان هیچ اقدامی بدون مشورت با شما انجام نخواهد داد.
برای دوشیدن شیر از اطرافیان کمک بگیرید و مقداری از آن را ذخیره کنید. همچنین بهتر است زود به زود نوزاد را برای شیرخوردن، در آغوش بگیرید. اگر میزان قند خون بعد از شیردهی با شیر مادر همچنان کم باشد، باید به پزشک متخصص اطفال، مراجعه و در صورت لزوم محلول شکر یا گلوکز به نوزاد خورانده شود.
هرگاه میزان قند خون نوزاد به تثبیت رسید، می تواند مجددا به تغذیه ادامه داده و قطره قند خون به تدریج کنار گذارده شود.
اما اگر نوزاد به هیچ یک از درمان های فوق جواب ندهد و یا هیپوگلیسمی ادامه پیدا کند، پزشک باید آزمایش های لازم را انجام دهد تا ریشه این بیماری مشخص شود.
افت قند خون در نوزاد ربطی به شیر مادر ندارد و به معنای عیب یا ایرادی در شیر مادر نیست. اگر نوزاد را با شیشه شیر تغذیه می کنید، بهتر است جریان شیر را با دوشیدن متوالی حفظ کنید. او می تواند دوباره از شیر مادر تغذیه کند. تا جایی که امکان دارد نوزاد خود را در تماس پوست با پوست با بدن خودتان قرار دهید. بطوری که هیچکدام لباس بالاتنه نداشته باشید تا او بتواند گرمای بدن مادر را بطور مستقیم دریافت کند. در بسیاری موارد علی رغم تمامی شرایط، شما به راحتی میتوانید با کمی کمک و راهنمایی دوباره نوزاد را به شیر مادر عادت دهید. هیچ دلیلی وجود ندارد تا شیر مادر را از نوزاد خود دریغ کنید. علائم کاهش قند خون نوزاد
بخاطر داشته باشید شیر مادر می تواند بسیاری از بیماری نوزاد را درمان کند.
نویسنده :
تیم تالیف و ترجمه نی نی پلاس
منبع: نی نی پلاس
بیماری ها
بیماری ها
بیماری ها
بیماری ها
بیماری ها
بیماری ها
بیماری ها
این بخش در حال طراحی می باشد
URL: http://jmums.mazums.ac.ir/article-1-788-fa.html
Articles Copyright © The Author(s). Owned by Mazandaran University of Medical Sciences.
تماس با ما
ساری- میدان معلم- ساختمان شماره2 دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران- طبقه سوم- معاونت تحقیقات و فناوری- دفترمجله
تلفن: 01134484874
پست الکترونیکی : jmumsmazums.ac.irعلائم کاهش قند خون نوزاد
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران می باشد.
طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق
© 2019 All Rights Reserved | Journal of Mazandaran University of Medical Sciences
سابقه و هدف: پايين بودن قندخون در نوزادان مساله مهم و شايعي است که به دليل عوارض مغزي نياز به توجه جدي دارد. با توجه به اين که در برخي مراکز قبل از تغذيه با شير مادر مبادرت به انجام آزمايش قندخون مي شود و بر اساس آن اقدامات درماني صورت مي گيرد که موجب خطرات ناشي از باز کردن رگ، بستري کردن نوزاد در بيمارستان و همچنين تحميل هزينه اضافي به خانواده مي شود، در اين مطالعه تاثير تغذيه با شير مادر بر ميزان قندخون نوزادان با وزن بالا مورد بررسي قرار مي گيرد.مواد و روش ها: مطالعه از نوع کارآزمايي باليني قبل و بعد (before and after) بوده و جمعيت مورد مطالعه نوزادان با وزن بالا (بيش تر از 3800 گرم) متولد شده در مراکز آموزشي درماني امام (ره) و رازي قايم شهر مي باشد. شاهد هر نوزاد خود او و مداخله، تغذيه با شير مادر بود. روش نمونه گيري به شيوه نمونه هاي در دسترس و معيار خروج از مطالعه شامل؛ نوزادان با قندخون پايين علامت دار، قندخون کم تر از 30 ميلي گرم در دسي ليتر و عدم تغذيه با شير مادر در عرض 2 ساعت پس از تولد بود. پس از اندازه گيري قندخون، تغذيه با شير مادر انجام شد، سپس قندخون نيم ساعت و 2 ساعت پس از تغذيه شير مادر اندازه گيري و با قندخون قبل از تغذيه با شير مادر مقايسه شد. داده ها با روش هاي آماري Paired test, Anova تجزيه و تحليل شد.يافته ها: 94 نوزاد مورد بررسي قرار گرفتند، ميانگين وزن نوزادان 4120±234 گرم و ميانگين و سن حاملگي 39.6±1 هفته بود. اکثر نوزادان نتيجه حاملگي هاي 1 و 2 (38.2 و 40.4 درصد) و حاصل سزارين (63.8 درصد) بودند. سابقه فشار خون، در 7.2 درصد و ديابت حاملگي در 6.4 درصد وجود داشت. قندخون بدو تولد 52.25±10.5 ميلي گرم/دسي ليتر، قندخون نيم ساعت پس از تغذيه با شير مادر 56.89±14.45 ميلي گرم/دسي ليتر و قندخون دو ساعت پس از تغذيه با شير مادر 68±14.5 ميلي گرم بود. تفاوت قندخون نيم و دو ساعت پس از تغذيه با شير مادر با قندخون بدو تولد معنادار بود. از عواملي که به طور معناداري در قندخون نوزادان موثر بودند، وزن نوزاد و زمان شروع تغذيه با شير مادر بود.استنتاج: تغذيه با شير مادر به طور معناداري سبب افزايش قندخون نوزادان با وزن بالا و کاهش شيوع نوزادان با قندخون پايين مي شود. که با شروع زودرس تغذيه با شير مادر و افزايش طول زمان پس از تغذيه با شير مادر اين اثر بيش تر مي باشد. بنابراين توصيه مي شود در نوزادان با وزن بالاي بدون علايم باليني، ملاک بررسي قندخون و قرار دادن نوزاد در گروه کاهش قندخون، مقدار قندخون پس از تغذيه با شير مادر باشد.
نشانی: تهران، بزرگراه اشرفی اصفهانی، نرسیده به پل بزرگراه شهید همت، خیابان شهید قموشی، خیابان بهار، نبش کوچه چهارم، پلاک 1
کدپستی: 1461965381
علائم کاهش قند خون نوزاد